(Τεκμήρια της τοπικής μας Ιστορίας)
του Γιάννη Μ. Σπετσιώτη
Γαλαξίας κατάσπαρτος μ’ αστέρια μοιάζει η Ιστορία της Ελλάδας μας. Κάποια λαμπρά και φωτεινά στον ξάστερο ουρανό της σηματοδοτούν με το ανέσπερο φως τους τις ένδοξες σελίδες της. Κι άλλα θολά, χλωμά και άτονα στον συννεφιασμένο ουράνιο θόλο σημαδεύουν τις οδυνηρές στιγμές της.
Την επέτειο δυο τέτοιων εκ διαμέτρου αντίθετων γεγονότων καλούμεθα οι πανέλληνες αυτόν τον χρόνο να θυμηθούμε και να τιμήσουμε.
Δύο γεγονότα που η Ελλάδα από τις κορυφές της δόξας οδηγήθηκε και από τα δικά της σφάλματα, στον όλεθρο και την καταστροφή ζώντας τραγικές στιγμές. Φέτος λοιπόν,συμπληρώνονται 110 χρόνια από τους νικηφόρους Βαλκανικούς πολέμους του 1912-1913 αλλά και 100 χρόνια από την οδυνηρή Μικρασιατική καταστροφή. Τότε, εκείνη τη 10ετία (1912-1922) των αλλεπάλληλων πολέμων και των καταιγιστικών εξελίξεων στο κάλεσμα του χρέους, στις τάξεις του Ελληνικού στρατού κατετάγησαν και τα νεαρά βλαστάρια της γενέτειράς μας.
Ορισμένα απ’ τα παιδιά της πολεμώντας γενναία δεν γύρισανπίσω, χύνοντας το αγιασμένο αίμα τους και σπέρνοντας τα ιερά τους κόκκαλα σε στεριές και θάλασσες για να βάλουν τα θεμέλια μιας καινούργιας ελεύθερης πατρίδας.
Η Ερμιόνη για εκείνα τα παλληκάρια της έστησε λαμπρόΗρώον και χάραξε με ολόχρυσα γράμματα πάνω στο λευκό μάρμαρο τα ηρωικά τους ονόματα για να θυμίζουν στους αιώνες τη θυσία τους.
Για όλους τους ήρωες των Βαλκανικών πολέμων η «Ιερά Σύνοδος της Εκκλησίας της Ελλάδος», της οποίας πρόεδρος ήταν ο Αθηνών Θεόκλητος και συμμετείχε σ’ αυτή ο αοίδιμος Μητροπολίτης Ύδρας Προκόπιος, με την από 8 Φεβρουαρίου 1913 εγκύκλιό της «Προς τους Σεβασμιωτάτους Ιεράρχας του Κράτους» ανακοίνωνε την απόφασή της
«Περί τελέσεως εν τοις ναοίς του Κράτους την Γ’ Κυριακή της Μεγάλης Τεσσαρακοστής (Σταυροπροσκυνήσεως) εκάστου έτους, μνημοσύνου των υπέρ της πίστεως και πατρίδος αγωνισαμένων και πεσόντων».
Αυτό συνεχίστηκε και τα επόμενα χρόνια και όταν η Ερμιόνη το 1930 έφτιαξε το μνημείο των πεσόντων μετά το μνημόσυνο στην εκκλησία ψαλλόταν η επιμνημόσυνη δέηση στο Ηρώον. Την παρακολουθούσε πλήθος κόσμου και παρευρίσκονταν σ’ αυτή οι συγγενείς των νεκρών. Η συγκίνηση ήταν μεγάλη.
Η αείμνηστη Ανθούλα Λαζαρίδου-Δουρούκου θυμάται τη μητέρα της να θρηνεί, καθώς είχε χάσει τον αδελφό της Κυριάκο Κων/νου Γκολεμά κατά την περίοδο του Α΄Παγκοσμίου Πολέμου, ενώ αυτή την τραβούσε για να απομακρυνθούν, καθώς η παιδική ψυχή της δεν άντεχε στη θέα των θλιβερών αυτών εικόνων.
Στις επιμνημόσυνες εκείνες δεήσεις ακούστηκε για πρώτη φορά και ο πολύ γνωστός ύμνος «των κατά γη και θάλασσαν», αγνώστου συνθέτη. Στην Ερμιόνη τον «έφεραν» από την Ύδρα ο αείμνηστος Απόστολος Γκάτσος και ο πατέρας μου Μιχαλάκης Σπετσιώτης, οι οποίοι είχαν δεσμούς με το νησί και τον Μητροπολίτη Προκόπιο Καραμάνο. Τα ύστερα χρόνια στον ύμνο συμπληρώθηκε «των κατά ξηράν, θάλασσαν και αέρα», αφού πια μνημονεύονταν και οι «πεσόντες» ηρωικοί αεροπόροι μας.
Στη συνέχεια θα παρουσιάσουμε ανέκδοτα τεκμήρια των δύο αυτών πολέμων που απέχουν μεταξύ τους λιγότερο από μια 10/ετία και αφορούν την τοπική μας Ιστορία.
ΒΑΛΚΑΝΙΚΟΙ ΠΟΛΕΜΟΙ
Χθες, Κυριακή 28 Αυγούστου 2022 έκλεισε τις πύλες της η γιορτή βιβλίου στο Ναύπλιο, που λειτουργούσε εδώ και 23 ημέρες (5-28/8), οργανωμένη από την ΔΟΟΠΑΤ του Δήμου Ναυπλιέων και την Πανελλήνια Ομοσπονδία Βιβλιοχαρτοπωλών (ΠΟΕΒ), στα πλαίσια του Πολιτιστικού Αυγούστου, με σκοπό την προώθηση της φιλαναγνωσίας και του βιβλίου ως πολιτιστικού αγαθού.
Στην έκθεση είχε παραχωρηθεί περίπτερο της Ένωσης Συγγραφέων Λογοτεχνών Αργολίδας (ΕΣΛΑ), με πολλούς τίτλους βιβλίων και με έργα των δημιουργών της Αργολίδας. Οι συγγραφείς είχαν την ευκαιρία να συνομιλήσουν για το έργο τους με το βιβλιόφιλο κοινό.
Τη στήριξή της στην έκθεση προσέφερε η κ. Νικολέτα Μαρίνη και η Βιβλιοθηκονόμος της Δημοτικής Βιβλιοθήκης Κρανιδίου, κ. Δήμητρα Αξαρλή, η οποία μεριμνούσε για την προβολή και ανάδειξη του πνευματικού πλούτου των δημιουργών της Ερμιονίδας.
Την έκθεση επισκέφθηκαν χιλιάδες βιβλιόφιλοι ντόπιοι και επισκέπτες. Να ευχηθούμε και του χρόνου.
Βιβή Σκούρτη Συγγραφέας, μέλος της ΕΣΛΑ
Ο Μουσικός Σύλλογος Ερμιόνης με τον χαρισματικό μαέστρο της Γάσπαρη Μάμμα , που είχε την καλλιτεχνική επιμέλεια της συναυλίας- αφιέρωμα στο Μικρασιατικό Τραγούδι μετά την καταστροφή, παρουσίασε ένα απαιτητικό και ευχάριστο ρεπερτόριο χθες στην Ερμιόνη κερδίζοντας το θερμό χειροκρότημα του κοινού.
Εξαιρετικός πάντα ο Μπάμπης Τσέρτος, μας ταξίδεψε μας συγκίνησε.
Συγχαρητήρια σε όλους τους συντελεστές .
Πρωτοβουλία Ενεργών Πολιτών Ερμιόνης
ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΘΕΑΤΡΙΚΟΥ ΟΜΙΛΟΥ ΕΡΜΙΟΝΙΔΑΣ ΛΟΓΩ ΣΥΝΕΧΙΖΟΜΕΝΩΝ ΔΥΣΜΕΝΩΝ ΚΑΙΡΙΚΩΝ ΣΥΝΘΗΚΩΝ
Ο Διαγωνισμός- Έκθεση φωτογραφίας το διάστημα 16-20 Αυγούστου 2022, ολοκληρώθηκε με επιτυχία για 12η χρονιά.
Διοργάνωση - Χορηγία
Πρωτοβουλία Ενεργών Πολιτών Ερμιόνης
3ο Matilde Rubio
.jpg)
2ο Κοινού Γιώργος Γκούφας
3ο Κοινού Νίκος Παύλου
Ευχαριστούμε :
Τους συμμετέχοντες, με 124 εξαιρετικές δημιουργίες, ερασιτέχνες φωτογράφους από όλη την Ελλάδα.
Όλοι τους αξίζουν ένα βραβείο αλλά δίνονται μόνο έξι.
Τους φωτογράφους από τη Φωτογραφική Ομάδα Παπάγου Χολαργού που μας εμπιστεύτηκαν τις δημιουργίες τους.
Την κριτική μας επιτροπή Παντελή Μπαλή, Renata Mosaner, Νίκο Κωνσταντινίδη (και για την προσφορά φωτογραφικών λευκωμάτων στους νικητές) και την εκπρόσωπο της Πρωτοβουλίας Ενεργών Πολιτών Ερμιόνης Ρίνα Λουμουσιώτη.
Την προσφορά της κοινότητας Ερμιόνης, φαναράκια και μετάλλια για τους βραβευθέντες και τον πρόεδρο κ. Ιωσήφ Γανώση για τις καρέκλες.
Τους Βασίλη και Σαρωνίδα Γκάτσου και τον Δημήτρη Μπαρδάκο που μας επέτρεψαν στα όμορφα πέτρινα σπίτια τους να στήσουμε την έκθεση.
Άποψη
του Γιάννη Μ. Σπετσιώτη
Με αφορμή το σημείωμά μου «Παναγία η Ερμιονίτισσα», ορισμένοι, καλοπροαίρετα, γι αυτό και απαντώ, διερωτήθηκαν αν ο καθένας μπορεί να δίνει στην Παναγία διάφορα προσωνύμια, ώστε ο αριθμός τους να ανέρχεται στα 23.564+1 με την πιθανότητα σήμερα να έχει αυξηθεί.
Απαντώ, λοιπόν, όσο πιο σύντομα και κατανοητά μπορώ, πως οι προσαγορεύσεις της Θεοτόκου, γενικά, διακρίνονται, κατά τη γνώμη μου, σε δύο κατηγορίες: τις θεολογικές και τις λαογραφικές (λαϊκές) για να συνδέεται πάντα το υπερβατικό με το γήινο.
Οι θεολογικές έχουν ως βάση δογματικές αρχές της διδασκαλίας της εκκλησίας καθώς και τις ανάγκες που προκύπτουν από τη λειτουργική ζωή της (Υμνολογία, Αγιογραφία κ.λπ.). Τέτοια προσωνύμια είναι: Πλατυτέρα, Δέσποινα, Θεομήτωρ, Άχραντε, Άξιον Εστί κ.α.
Οι λαογραφικές είναι εκείνες που αποδίδονται στη Θεοτόκο με αφορμή τα θαύματά Της, διάφορες παραδόσεις και γεγονότα (ιστορικά - κοινωνικά), τοποθεσίες που είναι χτισμένοι οι ναοί της, αγιογραφικές απεικονίσεις κ.α.
Έτσι λέμε στην Ερμιόνη η Παναγίτσα του Κατσιδιάρη αλλά και η Παναγία η Εκατονταπυλιανή, η Κανάλα, η Αρμάτα, η Δεξιά και η Παναγία η Γοργόνα. Όλες αυτές οι προσφωνήσεις είναι δείγματα της βαθύτατης πίστης, της ευλάβειας και του σεβασμού των ανθρώπων ακόμα και των αλλόθρησκων προς το Πρόσωπό Της και έχουν έντονο λατρευτικό χαρακτήρα.
Στις κατηγορίες που προαναφέραμε δύο σημεία, νομίζω, ότι πρέπει να φωτίσουμε:
α)Στο άκουσμα του ονόματος της Παναγίας κινητοποιείται και ριγεί ολόκληρη η ανθρώπινη υπόσταση και αναβλύζουν τα πιο βαθιά συναισθήματα της ευσέβειας, της ευλάβειας και της τιμής προς το Πρόσωπό Της.
β)Τα προσωνύμια που της αποδίδονται και κυρίως τα λατρευτικά ή ακόμα και τα λαογραφικά, δεν αποσκοπούν στη βοήθεια και προστασία ενός ανθρώπου αλλά πολλών και αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό και εντυπωσιακό.
Έτσι λέμε π.χ. Παναγία η Γρηγορούσα, Παναγία η Ερμιονίτισσα, για όσους το αποδέχονται καθώς δεν είμαι εγώ αυτός που θα το επιβάλλει. Άλλωστε, αρκεί ο καθένας μας στις δύσκολες περιστάσεις της ζωής να ψελλίσει μόνο το όνομά Της, να πει «Παναγία μου!», χωρίς προσδιορισμούς και Εκείνη θα προστρέξει.
