Σάββατο, 9 Μαΐου 2020

Βασίλης Γκάτσος: Το Καλογερικό πηγάδι.


Μια και η Κοινότητα και ο Δήμος αποφάσισαν να επανασυντηρήσουν το Καλογερικό πηγάδι, καλό είναι να ρίξουμε και μια ματιά στην ιστορία της περιοχής αυτής, σύμφωνα με την επισυναπτόμενη φωτογραφία.
Στη θέση 1 είναι το Καλογερικό πηγάδι. Είναι παλιό και μάλλον εξ αρχής κοινοτικό, δηλαδή δημόσιας χρήσης, γι' αυτό και ο περίβολός του έχει άνοιγμα προς τον δημόσιο δρόμο. Έχουν χρησιμοποιηθεί πολλές αρχαίες πέτρες από αρχαίους τάφους στον περίγυρο.
Στη θέση 2 υπήρχε μικρό κτίσμα με πατητήρι, που ερειπωμένο, διατηρείτο κατά τη δεκαετία του 1960. Ήταν του μοναστηριού των Αγίων Αναργύρων. Μπροστά από το πηγάδι στο σημερινό "χωράφι του συνεταιρισμού" υπήρχε μοναστηριακός αμπελώνας  στη θέση "Αμπέλια Καστρίου": "Καταγράφεται στην ενετική απογραφή του 1696: "Εις τα αμπέληα του Καστρίου είναι του μοναστειρίου αμπέληα στρέμματα 4."
Παλιά, στο σπιτάκι έμεναν καλόγεροι, όταν έρχονταν για δουλειές στην Ερμιόνη. Την ημέρα του τρύγου, πατούσαν τα σταφύλια στο δικό τους μικρό πατητήρι. Ίσως να είχαν στον Κάμπο και άλλα αμπέλια ή χωράφια. Χρησιμοποιούσαν το πηγάδι και έτσι έμεινε ως Καλογερικό και όχι μοναστηριακό. Δεν αποκλείεται κάποια περίοδο πολύ πριν της ενετικής απογραφής τα αμπέλια και τα χωράφια του μοναστηριού σε αυτή τη θέση να ήσαν πολλά, που να δικαιολογούν την κατασκευή πηγαδιού, αλλά αυτό δεν τεκμηριώνεται. Το κάτω χωράφι το αγόρασε ο Συνεταιρισμός και περίπου στο μέσο του, θέση 3, φτιάχτηκε το πρώτο  πηγάδι που έδωσε νερό στις πρώτες συνοικιακές βρύσες της Ερμιόνης. Έργο πολιτισμού για την Ερμιόνη.
Στη θέση 4 και από το πηγάδι μέχρι το Παγοποιείο, υπάρχουν τουλάχιστον 200 αρχαίοι τάφοι που ανέσκαψε ο Φιλαδελφέας το 1907 -1908. Στον χώρο αυτό υπάρχουν μεγαλοπρεπείς σκαλιστοί τάφοι. Δηλαδή εκεί ήταν η αριστοκρατική πτέρυγα του αρχαίου νεκροταφείου. Το Ρωμαϊκό Υδραγωγείο διασχίζει το νεκροταφείο και έχει ήδη υποστεί μεγάλη φθορά.
Περιέργως και ατυχώς οι πρόγονοί μας από όλο τον λόφο των Μύλων βρήκαν να πευκοφυτέψουν τον αρχαιολογικό χώρο, χωρίς να τον υπερασπιστεί ούτε η τότε αρχαιολογική υπηρεσία, ούτε η Κοινότητα. Πολλοί τάφοι έχουν πάθει μεγάλη ζημιά από τις ρίζες των πεύκων, όπως και το υδραγωγείο.
Εξυπακούεται ότι είναι σημαντικότατος αρχαιολογικός χώρος και περιποιημένος και φωτισμένος θα ήταν μια εξαιρετική είσοδος στην Ερμιόνη.
Προφανώς αυτά τα αγνοεί ο Δήμαρχος.
Καλή και η περιποίηση του Καλογερικού, αλλά άμα πραγματικά θέλετε μια εντυπωσιακή είσοδο στην Ερμιόνη, να πάρετε άδεια από την Αρχαιολογική και Δασική Υπηρεσία (εύκολα θα σας την δώσουν για την προστασία των εκεί αρχαιοτήτων) και να κόψετε τα πεύκα στον αρχαιολογικό χώρο και να μείνει πευκόφυτο το νότιο πάνω μέρος. Να καθαρίσετε επιμελώς τους τάφους, να επισκευάσετε, όπου χρειάζεται, το υδραγωγείο, να κάνετε επισκέψιμο τον χώρο και να τον ηλεκτροφωτίσετε. Θα αλλάξει η εικόνα της εισόδου στον οικισμό.


Βασίλης Γκάτσος